Bestrijding eikenprocessierups

In Arnhem komt de eikenprocessierups voor. Deze jeukrups is de larve van een nachtvlinder. Het is een behaarde rups, die in mei tot en met augustus op eikenbomen voorkomt.

De rupsen verplaatsen zich ’s nachts in groepen (in processie) op zoek naar voedsel (eikenblad). Overdag keren de rupsen terug naar hun nesten. Deze nesten bevinden zich aan de zonnige zuidkant van eikenstammen. U herkent de nesten aan een dicht spinsel van vervellinghuidjes, brandharen en uitwerpselen. Ook zijn de bladeren van de boom zichtbaar kaalgevreten.

Kaart met gesignaleerde nesten

Op dit moment zorgt de eikenprocessierups voor veel overlast. Door meldingen van Arnhemmers weten we waar de nesten zich bevinden. U vindt de locaties van eikenbomen en nesten die al bij ons bekend zijn op de online kaart. U ziet daar de al gemelde nesten (cirkel icoon), deels bestreden nesten (ruit icoon) de volledig bestreden nesten (vierkant icoon) en eiken in de openbare ruimte (druppel icoon).

We bestrijden alleen bomen in de openbare ruimte. Meldingen van nesten op particulier terrein of schoolterreinen nemen we niet in behandeling.

Kaart met gesignaleerde nesten

Overlast jeukrups

De eikenprocessierups wordt bestreden omdat ze 'brandharen' hebben die bij mensen tot gezondheidsklachten kunnen leiden. Nadat iemand in contact is geweest met deze brandharen kan er jeuk, huiduitslag en irritatie aan ogen of luchtwegen ontstaan.

Klachten bij contact

Bij contact met de brandharen van de rups kunnen de volgende symptomen ontstaan:

  • Huiduitslag
  • Jeuk
  • Rode ogen
  • Zwellingen
  • In zeldzame gevallen braken, duizeligheid en koorts
Voorkom klachten
  • Blijf uit de buurt van aangetaste bomen (eik) (deze kunt u herkennen aan kaalgevreten bladeren en nesten van dicht spinsel van vervellingshuidjes, brandharen en uitwerpselen).
  • Zorg bij een wandeling voor goede kleding die de hals, armen en benen bedekken
  • Ga niet in de buurt van een aangetaste boom (eik) op de grond zitten

Bij contact processierups

  • Spoel dan huid of ogen grondig met water.
  • Niet wrijven of krabben.
  • Trek met behulp van plakband de brandharen uit de huid.
  • Was kleding op 60 graden. De haren blijven aan kleding hangen, alleen door goed te wassen gaan de haren weg.
  • Crème met menthol verlicht de jeuk.
  • Raadpleeg ernstige klachten altijd een huisarts.

Help mee de rups te bestrijden

Verhoog de biodiversiteit zodat er meer vogels en insecten komen die de rups opeten.

  • Plant veel verschillende planten rondom de eik.
  • Hang vogelkastjes in de buurt van de eik.

Jeukrups tips

  • Vermijd contact met de rupsen.
  • Bedek armen, hals en benen wanneer er rupsen in de buurt zijn.
  • Eiken met rupsen zijn goed te herkennen omdat er een witte spinrag op te zien is.
  • Ook honden en paarden kunnen klachten krijgen.
Biologische bestrijding

Het overgrote deel van de bossen en parken en de meeste gebieden waar beschermde vlindersoorten voorkomen worden niet bespoten. Het bestrijdingsmiddel is niet schadelijk voor de gezondheid. Het wordt op het eikenblad gespoten en wanneer de rups er van eet gaat hij dood. Op enkele haardplekken met eikenprocessierupsen worden nematoden gebruikt; dit zijn aaltjes die specifiek werken op deze rupsen.

Het juiste spuitmoment is afhankelijk van een aantal factoren: de temperatuur, bladontwikkeling van de eikenbomen en de ontwikkeling van de rups. Evenals voorgaande jaren wordt er in Arnhem overdag,’s avonds en ’s nachts gespoten. Het voordeel hiervan is dat er nog preciezer gewerkt kan worden en het resultaat beter is.

Nesten verwijderen

Als na de behandeling met het bestrijdingsmiddel de rups toch in een boom komt, dan gaan wij met speciale stofzuigers de rupsen wegzuigen. Dit jaar is er een extreme (landelijke) uitbraak van eikenprocessierupsen. Daarom kunnen we niet alle nesten even snel verwijderen en geven we prioriteit aan locaties waar het risico op overlast het hoogst is. Denk hierbij aan speeltuinen en woonbuurten.

Brandharen

Elke eikenprocessierups heeft wel honderdduizend tot 1 miljoen haren. Het zijn pijlvormige haren die bij een bedreiging worden afgeschoten. Deze haren kunnen makkelijk de huid, ogen en de luchtwegen binnendringen. Nadat iemand in contact is geweest met deze "brandharen" kunnen gezondheidsklachten zoals jeuk, huiduitslag en irritatie aan ogen of luchtwegen ontstaan. Het is dan ook belangrijk dat u de rups zoveel mogelijk vermijdt.

Melden van nesten

​Eikenbomen waar de eikenprocessierupsen in voorkomen zijn te herkennen aan de nesten op de stam of dikke takken. Het zijn dichte, witte spinsels.

Heeft u een nest gezien? Kijk dan eerst op de online kaart of de locatie al bij de gemeente bekend is. Wanneer er veel meldingen zijn, pakt de gemeente de plekken aan waar de gezondheidsrisisco's het grootst zijn (bijvoorbeeld bij schoolpleinen). Als er een grote jeukrupsenuitbraak is kan de gemeente niet allen nesten weghalen. De gemeente bestrijdt alleen bomen in de openbare ruimte, geen eikenbomen die op eigen terrein of op schoolpleinen staan.

U kunt dit aan ons doorgeven via een meldingsformulier. Kies als onderwerp 'Diversen' en selecteer later 'Dieren'.
 

Melding maken

Bestrijdingskosten

Als de eikenprocessierups in uw eigen tuin of eikenboom voorkomt kunt u zelf een bedrijf benaderen om de rups te bestrijden. Als u dit vooraf meldt bij de gemeente kunt u een tegemoetkoming van de kosten krijgen tot een maximum van € 150. Mochten de bestrijdingskosten hoger uitvallen dan moet u, als eigenaar van de boom, het resterende bedrag zelf bijbetalen. Bedrijven, scholen en instellingen vallen buiten deze regeling, behalve non-profit instellingen. Ook voor hen geldt een maximum van € 150 aan bestrijdingskosten.